Schenkbelasting betalen bij afstand van vruchtgebruik?

Updated: Aug 29, 2018

Uw ouders hebben het vruchtgebruik van een appartement en uzelf bent er de blote eigenaar van. Kunnen zij dan later zonder schenkbelasting en dus ‘fiscaal neutraal’ afstand doen van hun vruchtgebruik? Waar hangt dat van af?



Wanneer kan een onbelaste afstand?

Vruchtgebruik voorbehouden. Uw ouders waren volle eigenaar van een pand, maar hebben een tijdje geleden de blote eigendom ervan aan u geschonken. Zij zijn dus vruchtgebruiker, zodat zij het pand nog kunnen gebruiken en/of verhuren.


Schenkbelasting? Dat klopt!

Zo uw ouders u de blote eigendom schenken en zichzelf het vruchtgebruik voorbehouden, wordt er schenkbelasting betaald. Die wordt berekend op de waarde van de volle eigendom en dus niet alleen op de waarde van blote eigendom die geschonken wordt.

Latere afstand, dan onbelast. Stel bv. dat uw ouders dat appartement niet meer zelf willen gebruiken of bepaalde grote herstellingsuitgaven die zij als vruchtgebruiker moeten betalen, niet meer wensen te doen. Zij kunnen dan afstand doen van hun vruchtgebruik en die afstand is dan onbelast! Er is nl. eerder al schenkbelasting betaald op de volle eigendom, bij de schenking van de blote eigendom aan u! Er moet dan alleen nog € 50 vast recht betaald worden op de registratie van de notariële akte van afstand.


Wanneer wel een belaste afstand?

Welke situaties? Het gaan dan over de situaties waarin het vruchtgebruik bij de ouder(s) ontstaan is door bv. een gesplitste aankoop met de kinderen of na het overlijden van de langstlevende partner. Er is dan immers nog geen schenkbelasting betaald over de volle eigendom, zodat taxatie niet zonder meer uitgesloten is! Eens kijken dus...

Mogelijk schenkbelasting. Een ‘zuivere en eenvoudige’ afstand wordt in principe niet belast, want er is geen ‘overdracht’. Wanneer echter de afstand ingegeven is door een zgn. begiftigingsoogmerk, kan er wel sprake zijn van een schenking waarop schenkbelasting betaald moet worden.

Fiscus moet begiftigingsoogmerk bewijzen. Dat is althans het federaal standpunt (besl. E.E./93.689 van 09.11.1993) . Als de fiscus uw wil om te ‘begiftigen’, lees: te schenken, niet kan aantonen, blijft uw afstand van vruchtgebruik onbelast!


TIP

Het is dus belangrijk om die afstand goed te documenteren, met verwijzing naar concrete omstandigheden en redenen, bv. het feit dat er serieuze herstellingen aan het pand nodig zijn, waartoe uw ouders als vruchtgebruikers gezien hun hoge leeftijd niet meer in staat zijn.

Wallonië en Brussel volgen dit standpunt. Inderdaad. Het Waals en het Brussels gewest volgen het federaal standpunt, lees: het is de fiscus die moet bewijzen. De Vlaamse Belastingdienst (Vlabel) ziet dat echter anders.

Vlaanderen is strenger. Voor Vlabel is de verklaring dat bv. de lasten van het vruchtgebruik te hoog zijn, niet genoeg om de schenkbelasting uit te sluiten (voorafg. besl. nr. 17001 van 23.01.2017) . Meer nog, Vlabel gaat uit van een vermoeden van begiftiging als de begunstigde van de afstand (de kinderen) in de akte tussenkomt en/of als de verzaking deel uitmaakt van een geheel van rechtshandelingen die ingegeven zijn door louter fiscale motieven. Door dat vermoeden ligt de bewijslast dus bij u!


TIP

Zorg daarom dat de verzaking vastgelegd wordt in een eenzijdige (neutrale) akte zonder tussenkomst van de begunstigde van de verzaking (de blote eigenaar) en werk de argumentatie voor de noodzakelijke afstand grondig uit! Dan moet Vlabel nl. toch zelf de begiftiging bewijzen. (MB - bron: vastgoed en meer)



130 views

Handelsbenaming: Mayfield Expertise


Vennootschap: E.P.E. & Partners bvba

BE 0879.152.669

Zaakvoerder: Tom Ceelen MRICS

Luikersteenweg 60
3500 HASSELT (hoofdzetel)
T 011 71 94 60

Koloniënstraat 11
1000 BRUSSEL
T 0800 23 022

Beroepsverenigingen:

RICS (Royal Institution of Chartered Surveyors)


KAVEX (Kamer van Vastgoedexperten)